Tja, wie kent ze niet: Die grote witte molensteenkragen? Op portretten van de Hollandse meesters lijkt haast iedereen die dikke dingen wel te dragen!
In het theater zijn er verschillende moderne trucjes om een molensteenkraag te neppen: visdraad in de zijnaad werkt goed, net als crinband en soms is simpelweg papier voldoende. (een taartonderlegger is een handige noodoplossing, en dat heb ik gebruikt op de poster van Richard Groenendijk's show 'Voor Iedereen Beter')
Maar hoe deden ze dat nou echt?
Eigenlijk is de constructie van een molensteenkraag niet zo heel moeilijk: simpele lange stroken linnen stof worden eerst aan elkaar genaaid, afgewerkt en daarna in hele kleine plooitjes met de hand op een nekband genaaid – zoals een gesloten papieren waaier geplooid is. In het geval van de molensteenkraag, zijn het honderden kleine plooitjes, vijf of zes millimeter breed – strak tegen elkaar aan.
Afhankelijk van het model – en de hoeveelheid lagen – kan de complete strook wel meer dan tien meter lang zijn!
Maar na de constructie komt pas de echte uitdaging, want een molensteenkraag, wordt – net als een pruik – opgekapt! Maar daarvoor wordt hij eerst gesteven. De hele kraag gaat in een bak met opgelost rijststijfsel, en daarna een oven in (met openstaande deur.)
Jawel: een molensteenkraag wordt als een taart gebakken!
Als de kraag droog uit de oven komt is hij hard. Hierna wordt de kraag gestreken, en met behulp van een spuitfles water en hete ijzeren poken (of moderne elektrische krultangen!) wordt de kraag in vorm gemodelleerd. En de manier van plooien kon vroeger met de mode, of stijl van de drager verschillen.
Het eindresultaat is een stijve – haast papieren – kraag.
Deze molensteenkraag in de foto's is als oefening gemaakt door Femke Commandeur, die op mijn atelier stage liep.
Reactie plaatsen
Reacties